Hoe werkt een elektrische fiets? De onderdelen en het principe
Door de redactie van E-BIKE-TEKOOP.NL · Bijgewerkt op

Hoe werkt een elektrische fiets? Op het eerste gezicht lijkt hij op een gewone fiets met een dikke accu. Toch gebeurt er onder de motorkap veel meer. Een elektrische fiets meet hoe je trapt, rekent uit hoeveel hulp je nodig hebt en stuurt een motor aan die precies dat deel van het werk overneemt. In dit artikel leggen we stap voor stap uit hoe dat werkt, welke onderdelen erbij horen en wat de getallen op de productpagina betekenen. Zo kun je e-bikes beter vergelijken.
Hoe werkt een elektrische fiets in het kort?
Een elektrische fiets helpt je bij het trappen. Je moet blijven trappen: zonder pedaalbeweging doet de motor niets. Daarom heet dit type een pedelec, een samentrekking van pedal electric cycle. De hulp wordt geleverd tot 25 km/u. Boven die snelheid schakelt de motor af en rijd je op eigen kracht.
Het principe is eenvoudig. Je trapt, een sensor merkt dat, een regelaar rekent uit hoeveel hulp nodig is en de motor levert die hulp. De energie komt uit de accu. Als de accu leeg is, rijd je gewoon door als op een gewone fiets, maar dan draag je het extra gewicht van motor en accu mee.
Dit wordt ook zo in de regels vastgelegd. Volgens de Rijksoverheid moet je bij een e-bike blijven trappen om vooruit te komen, en mag de motor maximaal 250 watt leveren. Een algemene uitleg over het voertuig staat ook op Wikipedia.
De vijf onderdelen
Elke elektrische fiets heeft dezelfde vijf onderdelen. Ze werken samen als een klein systeem.
1. De motor. Hij levert de extra kracht. De motor zit bij de trapas (middenmotor) of in een wiel (naafmotor). Het verschil beschrijven we in onze vergelijking van middenmotor of naafmotor.
2. De accu. Hij bevat de energie. De capaciteit staat in wattuur (Wh). Meer Wh betekent meer bereik.
3. De sensoren. Ze meten je beweging. Er zijn sensoren voor de snelheid, de trapfrequentie en bij betere systemen ook voor de kracht waarmee je trapt.
4. De regelaar. Dit is het brein. Hij leest de sensoren, kijkt naar de gekozen stand en stuurt de motor aan.
5. De bediening en het display. Hier kies je de ondersteuningsstand en zie je snelheid, accustand en bereik.

De sensoren: hoe weet de fiets wanneer hij moet helpen?
Het hart van het systeem zit in de sensoren. Zij bepalen hoe natuurlijk de ondersteuning aanvoelt. Er zijn drie soorten informatie die een fiets kan gebruiken.
De snelheidssensor meet hoe snel je rijdt. Daardoor weet het systeem wanneer de grens van 25 km/u is bereikt.
De trapfrequentiesensor meet hoe snel je trapt. Het systeem merkt dan dat je trapt, maar niet hoe hard.
De krachtsensor meet hoe hard je op de pedalen drukt. Met die informatie kan de motor precies meegaan met jouw inspanning. Trap je zachtjes, dan krijg je weinig hulp. Trap je hard, bijvoorbeeld op een helling, dan krijg je meer. Dat geeft een natuurlijk gevoel.
Goedkopere systemen gebruiken vooral de eerste twee sensoren. De hulp komt dan vaak met een lichte vertraging of voelt meer als een duw. Betere systemen gebruiken ook een krachtsensor. Welke sensoren een model heeft, staat meestal in de omschrijving van de fabrikant.
Nm en Wh: wat betekenen de getallen?
Op de productpagina zie je twee getallen die je helpen vergelijken.
Nm staat voor newtonmeter. Het is de maat voor het koppel van de motor. Hoe hoger het getal, hoe meer kracht de motor kan leveren bij het wegrijden en op een helling. Een motor van 45 Nm is licht, 75 Nm past bij de meeste stadsfietsen en 120 Nm bij zware ritten en mountainbikes. In onze catalogus heeft bijvoorbeeld de Cube Aruba Hybrid 600 75 Nm, en de Cube Kathmandu Hybrid SLX 800 120 Nm.
Wh staat voor wattuur. Het is de maat voor de hoeveelheid energie in de accu. Je rekent het uit door de spanning (volt) te vermenigvuldigen met de capaciteit (ampère-uur). Een accu van 36 volt en 16,7 ampère-uur heeft ongeveer 600 Wh. In onze catalogus liggen de accu's tussen 290 en 1.440 Wh, met een middelste waarde van 625 Wh.
De ondersteuningsstanden
De meeste e-bikes hebben meerdere standen, bijvoorbeeld eco, tour, sport en turbo. Elke stand bepaalt hoeveel hulp je krijgt ten opzichte van je eigen kracht.
In de laagste stand krijg je weinig hulp en gebruik je weinig energie. In de hoogste stand krijg je veel hulp, maar is de accu sneller leeg. Een goede strategie is de laagste stand die bij je situatie past: eco op vlakke stukken, tour of sport bij tegenwind of een helling.
Sommige fietsen hebben een duwhulp. Die helpt je om de fiets lopend vooruit te duwen, tot ongeveer 6 km/u. Dat is handig bij een steile helling of een volle fietsenstalling. Een gashendel waarmee je zonder trappen sneller dan 6 km/u rijdt, is bij een gewone e-bike niet toegestaan. Zo'n fiets valt dan niet meer onder de e-bike-regels. Meer over de regels lees je in ons artikel over e-bike regels in Nederland.
De accu: de energiebron
De accu is meestal een lithium-ionaccu. Dat type heeft veel energie per kilo en wordt in veel apparaten gebruikt. Een technische uitleg staat op Wikipedia.
Je laadt de accu op via de lader, op de fiets of los. De laadtijd hangt af van de capaciteit en de lader. De accu levert gelijkstroom aan de regelaar, die de motor aanstuurt.
Het bereik hangt af van veel dingen: je gewicht, de bagage, de wind, de bandenspanning, het terrein en de gekozen stand. Een stad vol stoplichten kost meer energie dan een lange rechte weg. Een e-bike gebruikt grofweg 6 tot 12 Wh per kilometer. Dat betekent dat een accu van 600 Wh je ongeveer 50 tot 100 kilometer brengt. Het is een schatting, geen garantie. Meer details lees je in ons artikel over de e-bike accu.
Motor, schakeling en overbrenging
De motor werkt samen met de schakeling. Bij een middenmotor loopt de kracht door de versnellingen, waardoor de motor op een helling profiteert van een lage versnelling. Bij een naafmotor zit de motor in het wiel, los van de versnellingen.
Daardoor is de keuze van de schakeling ook belangrijk. Een naafschakeling, zoals bij de Cube Aruba Hybrid 600, is beschermd en vraagt weinig onderhoud. Een kettingschakeling geeft meer versnellingen. De combinatie van motor en schakeling bepaalt hoe de fiets zich gedraagt op hellingen en met bagage.

Regeneratie en gewicht
Op sommige systemen kan de motor bij het afremmen energie terugwinnen. Dat heet regeneratie. Bij normale e-bikes is dat effect klein en niet altijd beschikbaar, dus reken er niet op voor je bereik.
Het gewicht van een e-bike is hoger dan van een gewone fiets door de motor en accu. In onze catalogus zijn de lichte stadsmodellen rond 19 kilo, zoals de Cube Editor Hybrid Pro 360 FE, en de zwaardere trekkingmodellen tot ruim 30 kilo. Dat gewicht merk je vooral bij het tillen, niet bij het rijden.
Wat gebeurt er als de accu leeg is?
Je kunt gewoon doorrijden. De motor levert dan geen hulp meer, en je trapt de fiets op eigen kracht. De fiets is zwaarder dan een gewone fiets, dus dat voelt zwaarder, vooral bij een zware fiets of met veel bagage. Een middenmotor geeft daarbij meestal weinig weerstand, maar dat verschilt per systeem.
Houd daarom bij een lange tocht de accustand in de gaten en kies bij twijfel een grotere accu. Een model als de Tenways Cargo One heeft met 960 Wh een grote reserve.
Checklist: wat moet je weten bij het kiezen?
- Weet welk type motor het model heeft: midden of naaf.
- Controleer het koppel in Nm: 45 tot 75 voor vlak, 90 tot 120 voor heuvels en bagage.
- Controleer de accu in Wh: 360 tot 500 voor korte ritten, 600 tot 800 voor lange.
- Kijk welke sensoren het systeem gebruikt en hoe de ondersteuning voelt.
- Controleer de schakeling en de remmen.
- Let op het gewicht en de maat.
Wil je modellen vergelijken? Bekijk onze elektrische fietsen of gebruik de keuzehulp.
Veelgestelde vragen
Moet ik trappen bij een elektrische fiets?
Ja. Bij een gewone e-bike geeft de motor alleen hulp als je trapt. Een fiets die zonder trappen vooruit rijdt, valt niet onder de regels voor een gewone e-bike.
Hoe snel kan een elektrische fiets?
De ondersteuning stopt bij 25 km/u. Je kunt harder rijden, bijvoorbeeld bergaf of op eigen kracht, maar dan helpt de motor niet meer. Een speed pedelec ondersteunt tot 45 km/u. Lees meer in ons artikel over speed pedelec kopen.
Conclusie: hoe werkt een elektrische fiets?
Hoe werkt een elektrische fiets? Sensoren meten je trapbeweging, een regelaar rekent uit hoeveel hulp nodig is en de motor levert die hulp uit de accu, tot 25 km/u. Het koppel (Nm) en de accu (Wh) zijn de twee getallen die het meeste zeggen. Bekijk hieronder de modellen uit dit artikel, of ga naar alle elektrische fietsen.
Bestel direct of vraag een gratis offerte
Kies je maat en kleur en bestel meteen, of vraag een vrijblijvende offerte aan. Na je bestelling mailen we je de betaalgegevens. Bij een indicatieve prijs bevestigen we eerst de definitieve prijs.


Cube Kathmandu Hybrid SLX 800, Bosch Performance Line CX (BDU38), 800 Wh


Giant Entour E+ 1 LST, Giant SyncDrive Core3, 375 Wh


Gratis offerte aanvragen
Twijfel je tussen modellen of wil je de definitieve prijs weten? Vraag een gratis en vrijblijvende prijsopgave aan. We sturen je de offerte per e-mail.

